Đi tham vấn tâm lý có đáng sợ không? 7 điều bạn nên biết trước buổi đầu tiên
Mục lục
1. Đi tham vấn tâm lý có đáng sợ không? Cảm giác e ngại là hoàn toàn bình thường
2. Chuẩn bị gì trước khi tham vấn tâm lý? 7 điều bạn nên biết
2.1. Lần đầu tham vấn tâm lý, bạn không cần một kịch bản hoàn hảo
2.2. Xóa bỏ nỗi sợ bị phán xét khi đi tham vấn: Chuyên gia ở đây để lắng nghe
2.3. Bạn hoàn toàn có quyền từ chối trả lời
2.4. Mọi thông tin của bạn đều được bảo mật tuyệt đối
2.5. Tham vấn không ép buộc bạn phải suy nghĩ tích cực
2.6. Đôi khi, bạn sẽ cảm thấy mệt mỏi hơn sau buổi đầu tiên
2.7. Sự phù hợp giữa bạn và chuyên gia là yếu tố quan trọng nhất
3. Bắt đầu hành trình tháo gỡ cùng Dẫn Lối Mind trong lần đầu tham vấn tâm lý
1. Đi tham vấn tâm lý có đáng sợ không? Cảm giác e ngại là hoàn toàn bình thường
Nhiều người thường băn khoăn đi tham vấn tâm lý có đáng sợ không trước khi thực sự đặt lịch hẹn. Quyết định tìm đến chuyên gia tâm lý là một bước đi can đảm, nhưng đi kèm với đó thường là rất nhiều sự băn khoăn và lo âu. Bạn có thể tự hỏi: "Liệu họ có đánh giá mình không?", "Mình kể ra những điều tồi tệ này, liệu có ai tin và hiểu không?", hay "Nhỡ mình khóc và mất kiểm soát thì sao?".
Cảm giác e ngại, sợ hãi khi phải mở lòng và chia sẻ những góc khuất, những tổn thương sâu kín với một người xa lạ là phản ứng tâm lý hoàn toàn bình thường. Chúng ta luôn có xu hướng tự bảo vệ mình trước nguy cơ bị phán xét hoặc tổn thương.
Tuy nhiên, phòng tham vấn không giống như một phòng khám bệnh thông thường, càng không phải là một phiên tòa để luận đúng sai. Việc giải đáp đi tham vấn tâm lý có đáng sợ không phụ thuộc vào việc bạn hiểu rõ bản chất của quá trình này. Dưới đây là 7 điều sẽ giúp bạn hình dung rõ hơn và an tâm bước vào lần đầu tham vấn tâm lý.
2. Chuẩn bị gì trước khi tham vấn tâm lý? 7 điều bạn nên biết
2.1. Lần đầu tham vấn tâm lý, bạn không cần một "kịch bản" hoàn hảo
Rất nhiều người trì hoãn việc đi tham vấn vì lo lắng chuẩn bị gì trước khi tham vấn tâm lý, sợ mình không biết cách diễn đạt, nói năng lộn xộn hoặc không biết phải bắt đầu câu chuyện từ đâu.
Thực tế, ở lần đầu tham vấn tâm lý, bạn không cần phải soạn sẵn một kịch bản hoàn hảo hay một danh sách các vấn đề được sắp xếp rành mạch. Các chuyên gia tâm lý được đào tạo chuyên sâu về kỹ năng lắng nghe chủ động và đặt câu hỏi gợi mở. Bạn hoàn toàn có thể bắt đầu bằng những suy nghĩ ngổn ngang nhất, những cảm xúc lộn xộn nhất. Chuyên gia sẽ là người kiên nhẫn đồng hành, giúp bạn từ từ gỡ từng nút thắt và gọi tên được những gì đang diễn ra bên trong mình.
2.2. Xóa bỏ nỗi sợ bị phán xét khi đi tham vấn: Chuyên gia ở đây để lắng nghe
Sợ bị phán xét khi đi tham vấn là rào cản lớn nhất ngăn cản chúng ta tìm kiếm sự giúp đỡ. Nhưng trong không gian tham vấn, nguyên tắc cốt lõi của đạo đức nghề nghiệp là sự tôn trọng vô điều kiện.
Chuyên gia tâm lý không ngồi đó để đánh giá bạn là người tốt hay người xấu, hành động của bạn là đúng hay sai. Họ tiếp nhận câu chuyện của bạn dưới góc độ khoa học tâm lý để cùng bạn tìm hiểu nguyên nhân cốt lõi: Vì sao bạn lại có những suy nghĩ và cảm xúc đó? Điều gì trong quá khứ hoặc hiện tại đang định hình cách bạn phản ứng? Mọi cảm xúc của bạn, dù là sự ghen tị, tức giận hay tội lỗi, đều được đón nhận một cách an toàn.
2.3. Bạn hoàn toàn có quyền từ chối trả lời
Tham vấn tâm lý không phải là một buổi hỏi cung. Bạn là người làm chủ tốc độ của câu chuyện.
Nếu chuyên gia vô tình chạm đến một vùng ký ức hoặc một chủ đề khiến bạn cảm thấy quá sức chịu đựng, bạn hoàn toàn có quyền nói: "Tôi chưa sẵn sàng để chia sẻ về điều này". Một chuyên gia tâm lý chuyên nghiệp sẽ luôn tôn trọng ranh giới của bạn và chỉ cùng bạn bước vào những vùng tổn thương khi bạn thực sự cảm thấy đủ an toàn.
2.4. Mọi thông tin của bạn đều được bảo mật tuyệt đối
Sự an toàn về mặt thông tin là nền tảng của mọi mối quan hệ tham vấn. Tất cả những gì bạn chia sẻ trong phòng tham vấn đều được cam kết bảo mật tuyệt đối theo đạo đức nghề nghiệp. Chuyên gia không được phép tiết lộ thông tin cá nhân hay câu chuyện của bạn cho bất kỳ bên thứ ba nào (trừ những trường hợp đặc biệt liên quan đến sự an toàn tính mạng của bạn hoặc người khác, và điều này sẽ được thảo luận rõ ràng ngay từ buổi đầu tiên).
2.5. Tham vấn không ép buộc bạn phải "suy nghĩ tích cực"
Nhiều người thắc mắc đi tham vấn tâm lý có đáng sợ không vì sợ sẽ phải nghe những lời khuyên sáo rỗng hoặc bị ép phải "suy nghĩ tích cực lên".
Trong các phương pháp khoa học như Liệu pháp Nhận thức Hành vi (CBT), chuyên gia không bắt bạn phải gạt bỏ sự buồn bã hay phủ nhận thực tế khó khăn. Thay vào đó, quá trình này giúp bạn nhận diện những suy nghĩ tự động đang làm bạn mệt mỏi, đánh giá xem chúng có thực sự phản ánh đúng thực tế không, và từ đó xây dựng một góc nhìn đa chiều, cân bằng và mang tính giải quyết vấn đề hơn. Đó là sự thay đổi từ nhận thức bên trong, chứ không phải sự gượng ép tích cực từ bên ngoài.
2.6. Đôi khi, bạn sẽ cảm thấy mệt mỏi hơn sau buổi đầu tiên
Khá nhiều thân chủ cảm thấy bất ngờ khi bước ra khỏi phòng tham vấn ở lần đầu tham vấn tâm lý với cảm giác cạn kiệt năng lượng hoặc nặng nề hơn.
Việc chạm vào những cảm xúc kìm nén bấy lâu nay có thể gây ra sự mệt mỏi. Điều này hoàn toàn tự nhiên. Giống như việc bạn phải sát trùng một vết thương cũ đang mưng mủ trước khi nó có thể lên da non và lành lại. Sự mệt mỏi này chính là dấu hiệu cho thấy bạn đã dũng cảm đối diện với vấn đề thay vì tiếp tục trốn tránh chúng.
2.7. Sự phù hợp giữa bạn và chuyên gia là yếu tố quan trọng nhất
Mối quan hệ giữa thân chủ và chuyên gia tâm lý là yếu tố quyết định phần lớn sự thành công của quá trình tham vấn.
Mỗi chuyên gia có một phong cách tiếp cận và thế mạnh chuyên môn riêng. Nếu sau 1-2 buổi đầu tiên, bạn cảm thấy không thoải mái, không kết nối được hoặc không cảm thấy an toàn, đó hoàn toàn không phải là lỗi của bạn, và cũng không có nghĩa là tham vấn tâm lý vô tác dụng. Bạn có quyền trao đổi thẳng thắn điều này và đề xuất được đổi sang một chuyên gia khác phù hợp hơn với mình.
3. Bắt đầu hành trình tháo gỡ cùng Dẫn Lối Mind trong lần đầu tham vấn tâm lý
Vậy đi tham vấn tâm lý có đáng sợ không? Câu trả lời là không; điều đáng sợ hơn là bạn cứ mãi cô đơn và một mình chịu đựng những bế tắc, những tổn thương ngày qua ngày. Bạn có thể tìm hiểu chi tiết hơn qua bài viết Tham vấn tâm lý là gì? Quy trình và lợi ích bạn nên biết để có cái nhìn tổng quan nhất.
Tại Dẫn Lối Mind, chúng tôi tạo ra một không gian an toàn, chuyên biệt 1:1 – một nơi để bạn chậm lại và lắng nghe chính mình. Đội ngũ chuyên gia của Dẫn Lối 100% là các Thạc sĩ Tâm lý học được đào tạo bài bản chuyên sâu, có nhiều năm kinh nghiệm thực chiến trong lĩnh vực tham vấn lâm sàng. Bạn có thể hoàn toàn yên tâm rằng mình đang được đồng hành bởi những người vững chuyên môn và giàu sự thấu cảm.
Để mang lại sự thoải mái tối đa, Dẫn Lối Mind cung cấp cả hai hình thức: Tham vấn Online linh hoạt và Tham vấn Offline trực tiếp tại không gian yên tĩnh ở Tây Hồ, Hà Nội.
Ai cũng xứng đáng có một người dẫn lối trên chặng đường của mình. Đừng đợi đến khi mọi thứ trở nên quá tải mới tìm kiếm sự hỗ trợ. Nếu bạn đã sẵn sàng cho buổi trò chuyện đầu tiên, hãy để lại thông tin hoặc liên hệ với Dẫn Lối Mind qua:
- Hotline/Zalo: 0372.588.761 (7:30 – 21:00 hằng ngày)
- Địa chỉ: Ngõ 4, Võng Thị, Tây Hồ, Hà Nội